Autor: lek. Tomasz Adamek

Czym właściwie jest wstrząs krwotoczny?

Wstrząs krwotoczny to stan, w którym następuje i utrzymuje się przez jakiś czas niedostateczne w stosunku do potrzeb organizmu zaopatrzenie komórek w tlen i substancje energetyczne – następuje to mimo uruchomienia wszystkich mechanizmów obronnych. Stan ten prowadzi do wystąpienia nieprawidłowych przemian chemicznych w komórkach. Powstanie nierównowagi pomiędzy zaopatrzeniem a zapotrzebowaniem może być wywołane przez wiele czynników, przy czym poszczególne z nich mogą doprowadzić do różniących się od siebie odmian wstrząsu. Jest to o tyle istotne, że pierwotny czynnik ma znaczenie dla wyboru właściwego leczenia.

Utrata krwi

wstrzas krewWstrząs krwotoczny to wstrząs spowodowany utratą krwi. Prawidłowa reakcja organizmu w sytuacji utraty krwi polega na dostosowaniu układu krążenia do utrzymania pracy z mniejszą objętością krwi oraz odtworzeniu brakującej jej części. Polega to głównie na zmniejszeniu pojemności naczyń żylnych i przyspieszeniu krążenia krwi, a tym samym utrzymaniu objętości wyrzutowej serca na niezmienionym poziomie. Konieczne jest wobec tego zmniejszenie oporu w naczyniach tętniczych czyli obniżenie ciśnienia krwi. Zjawisko to może być związane z trudnością utrzymania pionowej pozycji oraz poruszaniem się.

Jakie są przyczyny wstrząsu krwotocznego?

Do powstania wstrząsu dochodzi gdy utrata krwi jest na tyle duża, że przekracza to możliwości adaptacyjne organizmu – ponad 25% krwi krążącej. Częste przyczyny wstrząsu krwotocznego:

  • rozległe urazy (otwarte i zamknięte np. pęknięcie śledziony, wątroby),
  • krwawienie śródoperacyjne i pooperacyjne,
  • samoistne krwawienie (np. u pacjentów z zaburzeniami krzepnięcia lub przyjmujących leki przeciwkrzepliwe),
  • krwawienie z przewodu pokarmowego,
  • pęknięcie ciąży pozamacicznej,
  • krwawienie z żylaków przełyku w niewydolności wątroby.

Jakie są objawy wstrząsu?

  • bladość skóry,
  • niepokój, zaburzenia świadomości związane z niedokrwieniem i niedotlenieniem mózgu,
  • spadek ciśnienia krwi spowodowany zmniejszeniem objętości krwi krążące,
  • szybki i słaby puls spowodowany zmniejszonym przepływem krwi i tachykardią (przyspieszoną czynnością serca),
  • pocenie się i hipotermia - wynika ze skurczu naczyń skórnych i uruchomienia czynności gruczołów potowych,
  • niska produkcja moczu spowodowana skurczem naczyń nerkowych,
  • hiperwentylacja (zwiększona częstość oddychania),
  • pragnienie i suchość w ustach (duże zapotrzebowanie na płyn),
  • zmęczenie.

Jakie są możliwości leczenia?

  • wstrzas pomocpodawanie tlenu,
  • zapewnienie prawidłowej wentylacji,
  • zahamowanie krwawienia,
  • doraźnie uniesienie nóg do góry,
  • ochrona przed utratą ciepła,
  • podawanie płynów (krystaloidów i koloidów) oraz preparatów krwiopochodnych (koncentrat krwinek czerwonych, świeżo mrożone osocze oraz płytki krwi),
  • wspieranie układu krążenia przy pomocy leków wazopresyjnych.

Scroll